✈️ การเดินทางทางอากาศกับสตรีมีครรภ์

✈️ Air Travel and Pregnancy

🔹 ทำไมการขึ้นเครื่องบินต้องระวังเป็นพิเศษ

การเดินทางโดยเครื่องบินต่างจากการอยู่บนพื้นดิน ทั้ง ความกดอากาศ, ระดับออกซิเจน, และข้อจำกัดทางการแพทย์บนเครื่องบิน สิ่งเหล่านี้อาจส่งผลต่อแม่และทารกในครรภ์ ทำให้สายการบินต้องออกกฎและแนวปฏิบัติที่ชัดเจน
Air travel differs from being on the ground due to cabin pressure, oxygen levels, and limited medical resources onboard. These factors may affect both mother and fetus, prompting airlines to set clear policies and guidelines.

🔹 ความเสี่ยงในช่วงตั้งครรภ์อ่อน (First Trimester)

ร่างกายเปลี่ยนแปลงฮอร์โมนอย่างรวดเร็ว
มีความเสี่ยงต่อ การแท้งบุตรโดยธรรมชาติ สูงกว่าช่วงอื่น
การเดินทางอาจก่อให้เกิด ความเหนื่อยล้า ความเครียด หรือภาวะแทรกซ้อน

สายการบินจึงมักให้ผู้โดยสารเซ็น ใบยินยอม (Consent Form) เพื่อยืนยันว่าผู้โดยสารเข้าใจความเสี่ยงและยอมรับความรับผิดชอบในการตัดสินใจเดินทาง
During the first trimester:

The body undergoes rapid hormonal changes
Naturally higher risk of miscarriage compared to later stages
Travel may contribute to fatigue, stress, or complications

Airlines often require a consent form to confirm that passengers acknowledge the risks and take responsibility for their decision to fly.

🔹 ความเสี่ยงในช่วงตั้งครรภ์แก่ (Late Pregnancy)

ความเสี่ยงหลักคือ การเจ็บครรภ์คลอดก่อนกำหนดบนเครื่องบิน
พื้นที่จำกัดและ เครื่องมือแพทย์ไม่เพียงพอ สำหรับรองรับ
เสี่ยงต่อ ชีวิตทั้งแม่และทารก หากเกิดเหตุฉุกเฉิน

ด้วยเหตุนี้ สายการบินส่วนใหญ่จึงกำหนดข้อห้ามหรือข้อจำกัดเข้มงวดเมื่ออายุครรภ์เกิน 28–32 สัปดาห์
In late pregnancy:

Main risk is preterm labor in-flight
Limited space and inadequate medical equipment onboard
Potential danger to both mother and baby if an emergency occurs

Therefore, most airlines enforce strict restrictions or prohibit travel beyond 28–32 weeks of pregnancy.

🔹 ข้อแนะนำสำหรับสตรีมีครรภ์ที่ต้องเดินทาง

✅ ปรึกษาแพทย์ก่อนเดินทางทุกครั้ง
✅ ตรวจสอบ นโยบายสายการบิน ล่วงหน้า
✅ เตรียมเอกสารประกอบ เช่น Medical Certificate หรือ Consent Form
✅ เลือกที่นั่งริมทางเดิน เพื่อให้ลุกเดินและเข้าห้องน้ำสะดวก
✅ ดื่มน้ำเพียงพอ และขยับร่างกายเพื่อลดความเสี่ยงลิ่มเลือดอุดตัน (DVT)

Recommendations for pregnant travelers:
✅ Always consult a doctor before flying
✅ Review airline policies in advance
✅ Prepare necessary documents such as a Medical Certificate or Consent Form
✅ Choose an aisle seat for easier movement and restroom access
✅ Stay hydrated and move regularly to reduce risk of deep vein thrombosis (DVT)

🔹 สรุป

การขึ้นเครื่องบินสำหรับสตรีมีครรภ์ ไม่ถือว่าอันตรายโดยตรง แต่มีความเสี่ยงแตกต่างกันตามอายุครรภ์ สายการบินจึงออกมาตรการเพื่อความปลอดภัยของทั้งผู้โดยสารและการบินเอง การเตรียมตัวและการปรึกษาแพทย์คือกุญแจสำคัญ
Air travel for pregnant women is not inherently dangerous, but the risks vary depending on gestational stage. Airline measures aim to protect both passengers and flight operations. Proper preparation and medical consultation are key to safe travel.

อายุครรภ์ที่สายการบินมักห้ามขึ้น / มีเงื่อนไขด้านอายุครรภ์

สายการบิน / ประเทศ	อายุครรภ์ที่ ต้องมีใบรับรองแพทย์ (Medical Certificate) / มีเงื่อนไขพิเศษ	อายุครรภ์ที่ สายการบินไม่อนุญาตให้บิน (เมื่อใกล้คลอดแล้ว)
Thai Lion Air (ไทย)	28-35 สัปดาห์ ต้องมีใบแพทย์รับรองว่า fit to travel และไม่เกิน 7 วันก่อนเที่ยวบิน Thai Lion Air	35 สัปดาห์ขึ้นไป ถูกปฏิเสธการโดยสาร (refused carriage) Thai Lion Air
Thai Airways (ไทย)	ขึ้นกับระยะบิน: < 4 ชั่วโมง อนุญาตจนถึง 36 สัปดาห์; > 4 ชั่วโมงจนถึง 34 สัปดาห์ พร้อมใบรับรองแพทย์ Thai Airways	หลังจาก 36 สัปดาห์ถูกจำกัด / ไม่อนุญาตบิน Thai Airways+1
Bangkok Air (ไทย)	สำหรับ multiple pregnancy (ตั้งครรภ์หลายทารก): หลัง 32 สัปดาห์ขึ้นไปไม่อนุญาตบิน Bangkok Airways	Beyond 32 สัปดาห์ (multiple) ไม่ได้อนุญาต Bangkok Airways
Singapore Airlines	Single pregnancy: ต้องมีใบรับรองแพทย์เมื่ออายุครรภ์ 29-36 สัปดาห์; สำหรับ multiple pregnancy: 29-32 สัปดาห์ สายการบินสิงคโปร์	Single pregnancy: ไม่อนุญาตบินหลัง 36 สัปดาห์; Multiple pregnancy: หลัง 32 สัปดาห์ สายการบินสิงคโปร์
EVA Air	Single pregnancy: ถึง 36 สัปดาห์ (หากเป็น uncomplicated); Multiple pregnancy: ถึง 32 สัปดาห์ มี MEDIF / ใบรับรองแพทย์ต้องกรอกใน 10 วันก่อนบิน evaair.com	หลังจาก 36 สัปดาห์ (single) / 32 สัปดาห์ (multiple) ไม่รับโดยสาร evaair.com

ตัวอย่างโดยสรุป + ข้อแนะนำ

โดยทั่วไป สายการบินหลักมักจะ ไม่อนุญาตให้บิน ถ้าอายุครรภ์ เกิน 36 สัปดาห์ สำหรับการตั้งครรภ์เดี่ยว (single pregnancy) และ เกิน 32 สัปดาห์ สำหรับการตั้งครรภ์หลายทารก (multiple pregnancy) เช่น แฝด ฯลฯ
ช่วงอายุที่ต้องมีใบรับรองแพทย์มักเริ่มตั้งแต่ประมาณ 28-29 สัปดาห์ขึ้นไป
ถ้าการบินมีความยาว, เป็นเที่ยวบินระหว่างประเทศ หรือเที่ยวบินที่อาจมีเงื่อนไขพิเศษ (เช่น ต้องเดินทางหลายต่อ หรือมีการเปลี่ยนสนามบิน) สายการบินอาจเข้มงวดมากขึ้น

อ้างอิงที่น่าเชื่อถือ

Thai Lion Air: ข้อมูล “Pregnant Mothers” ระบุเงื่อนไขตามอายุครรภ์ 28-35 สัปดาห์, ปฏิเสธเมื่อเกิน 35 สัปดาห์ Thai Lion Air
Thai Airways: “Informations médicales” / ข้อมูลผู้โดยสารที่ตั้งครรภ์ ระบุ single pregnancy ถึง 36 สัปดาห์ (เที่ยวบินสั้น) และ 34 สัปดาห์สำหรับเที่ยวบินยาวขึ้น Thai Airways
Singapore Airlines: หน้า “Expectant women” ระบุหลัง 36 สัปดาห์ (single) หรือ 32 สัปดาห์ (multiple) ห้ามบิน พร้อมเงื่อนไขรับใบรับรองแพทย์ก่อนหน้านั้น สายการบินสิงคโปร์
EVA Air: ระบุ “uncomplicated single pregnancy up to 36 weeks” / multiple up to 32 weeks พร้อมกรอก MEDIF /ใบแพทย์ภายในระยะเวลา ฯลฯ evaair.com

นักบินจะไม่ตัดสินใจเพื่อที่จะเอาใจคนรอบข้าง

การตัดสินใจที่ถูกต้อง แม้จะไม่มีใครชื่นชม ในอาชีพนักบิน การตัดสินใจที่ “ถูกต้องจริง ๆ”มีบ่อยครั้ง…ที่ไม่ใช่การตัดสินใจที่ได้รับเสียงปรบมือ ตัวอย่างเช่น การยกเลิกเที่ยวบินการตัดสินใจดีเลย์เที่ยวบินการที่จะต้องบินกลับไปลงที่เดิมหรือการเลือกที่จะไม่บิน ทั้งที่ทุกอย่าง ดูเหมือนจะไปได้ นั่นเป็นเพราะว่า ไม่มีใครเห็นข้อมูลทั้งหมดในหัวนักบินที่กำลังประมวลผลไม่มีใครอยู่ในห้องนักบินไม่มีใครรับผิดชอบผลลัพธ์แทนได้ สิ่งที่ผู้โดยสารเห็น อาจเป็นแค่ “ความไม่สะดวก”แต่สิ่งที่นักบินเห็น คือ ความเสี่ยงที่ไม่ควรยอมรับ การบินสอนให้เรารู้ว่า การตัดสินใจที่ดี ไม่จำเป็นต้องทำให้ทุกคนพอใจแต่มันต้องทำให้ทุกคน “ปลอดภัย” นักบินที่ยังรอคำชมมักตัดสินใจช้าเกินไปหรือตัดสินใจผิด เพื่อรักษาภาพลักษณ์ แต่นักบินมืออาชีพยอมรับได้กับการไม่มีเสียงชมถ้าแลกกับการพาทุกคนกลับบ้านได้อย่างปลอดภัย เพราะในโลกของการบินความสำเร็จที่แท้จริง คือไม่มีอะไรเกิดขึ้น และนั่น…คือคำชมที่ดังที่สุดแม้จะไม่มีใครพูดออกมาก็ตาม —Capt. Sopon Insights Share on FacebookPost on XFollow usSave

January 7, 2026
Wheels and Brakes

โบอิ้ง 747 ไม่มี Brake Fans สำหรับลดอุณหภูมิของเบรคเครื่องบิน โบอิ้ง 747 มีล้อที่ติดตั้งเบรคอยู่ 16 ล้อ มีแค่สองล้อหน้าที่ไม่มีเบรคติดตั้งอยู่ที่ล้อ (เครื่องบินส่วนใหญ่) ไม่ติดตั้งระบบเบรคที่ล้อหน้า เพราะล้อหน้าเล็ก (ถูกทำให้เล็ก เพราะไม่จำเป็นต้องใหญ่ มันไม่ได้รับน้ำหนักส่วนใหญ่ของเครื่องบิน) การติดตั้งเบรคที่ล้อหน้าจะทำให้ล้อมีความเครียดสูงมากหรือรับน้ำหนักตัวของเครื่องบินแทบทั้งหมดเมื่อมีการเบรค มันจึงไม่ค่อยจำเป็น ผมเข้าใจว่างั้นนะ ล้อหน้าภาษาอังกฤษเรียกว่า Nose Landing Gear เรียกเหมือน ๆ กันในทุกแบบของเครื่องบิน ส่วนล้อบริเวณปีกหรือลำตัว ก็เรียกแตกต่างกันไปบ้าง เช่น Main Landing Gears, Body Gears หรือ Wing Gears จำนวนล้อ สัมพันธ์กับ น้ำหนักของเครื่องบินเครื่องบินที่มีน้ำหนักตัวมาก ๆ เมื่อวิ่งขึ้น Takeoff Weight หรือ น้ำหนักสูงสุดในการลงสนาม Maximum Landing Weight สูง ๆ เครื่องบินก็จะมีจำนวนล้อบริเวณลำตัวหรือที่ปีกจำนวนมากขึ้น ทั้่งนี้เพื่อรองรับน้ำหนักในขณะกระแทกพื้น…

December 25, 2025
เส้นทางบิน (Air Routes): โครงสร้างที่มองไม่เห็นของความปลอดภัยบนท้องฟ้า

ทุกเที่ยวบินที่ขึ้นจากสนามบินหนึ่งไปยังอีกสนามบินหนึ่ง ล้วนต้อง “เดินทางผ่านเส้นทาง”แม้ผู้โดยสารจะไม่เห็นมัน และนักบินจะไม่ได้รู้สึกถึงมันโดยตรง เส้นทางบินไม่ใช่เพียงเส้นสมมุติบนแผนที่แต่คือ โครงสร้างพื้นฐานของระบบการบินพลเรือนโลกเป็นกลไกที่ทำให้เครื่องบินหลายหมื่นลำต่อวันสามารถบินร่วมกันในห้วงอากาศเดียวกันได้โดยไม่ชนกัน ไม่สับสน และไม่ต้องพึ่งการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าตลอดเวลา บทนี้จะอธิบายว่า 1. เส้นทางบินคืออะไร และทำไมต้องมี ในเชิงนิยามเส้นทางบิน (Air Route) คือแนวทางการบินที่ถูกกำหนดไว้ล่วงหน้าในห้วงอากาศเพื่อใช้เป็นกรอบให้เครื่องบินปฏิบัติการบินได้อย่างปลอดภัย เป็นระเบียบ และสามารถควบคุมได้ หากไม่มีเส้นทางบิน เส้นทางบินจึงเป็นเครื่องมือที่ทำให้ “ระบบสามารถทำงานได้ แม้มนุษย์จะไม่สมบูรณ์แบบ” 2. หลักการพื้นฐานของการออกแบบเส้นทางบิน การออกแบบเส้นทางบินไม่ได้เริ่มจากคำถามว่า“บินอย่างไรให้เร็วที่สุด”แต่เริ่มจากคำถามว่า“ทำอย่างไรให้เครื่องบินจำนวนมากบินร่วมกันได้อย่างปลอดภัยที่สุด” 2.1 Separation – หัวใจของความปลอดภัย หลักการแรกคือ การแยกอากาศยาน (Separation)เส้นทางบินช่วยให้การแยกเป็นไปอย่างมีระบบ ได้แก่ เส้นทางที่กำหนดไว้ล่วงหน้าทำให้ ATC สามารถ 2.2 Predictability – ระบบต้อง “คาดเดาได้” ระบบจราจรทางอากาศพึ่งพา ความสามารถในการคาดการณ์ (Predictability)มากกว่าความยืดหยุ่นแบบอิสระ เมื่อทุกลำใช้เส้นทางเดียวกัน Predictability คือสิ่งที่ทำให้ระบบขนาดใหญ่ “ไม่ล้ม” 2.3 Efficiency – ประสิทธิภาพในภาพรวม เส้นทางบินอาจไม่ใช่เส้นตรงที่สุดแต่ถูกออกแบบให้เหมาะสมกับภาพรวมของระบบ เช่น ประสิทธิภาพของเส้นทางบินจึงไม่ใช่เรื่องของเครื่องบินลำเดียวแต่เป็นเรื่องของ…

December 24, 2025
เมื่อไหร่ต้องอพยพออกจากเครื่องบิน Emergency Evacuation

สถานการณ์ฉุกเฉินที่ต้องอพยพออกจากเครื่องบิน (Emergency Evacuation) ในอุตสาหกรรมการบิน “การอพยพออกจากอากาศยาน” ถือเป็นหนึ่งในสถานการณ์ที่ร้ายแรงที่สุด แม้จะเกิดขึ้นไม่บ่อย แต่เมื่อเกิดขึ้นแล้ว เวลาทุกวินาทีมีค่าอย่างยิ่ง ความอยู่รอดของผู้โดยสารและลูกเรือไม่ได้ขึ้นอยู่กับเทคโนโลยีเพียงอย่างเดียว แต่ขึ้นอยู่กับ การตัดสินใจที่ถูกต้อง การสื่อสารที่ชัดเจน และระบบความปลอดภัยที่ถูกออกแบบมาเพื่อรองรับสถานการณ์เลวร้ายที่สุด Read an ENGLISH version click here สถานการณ์ที่อาจต้องทำการอพยพ ตัวอย่างสถานการณ์ที่ต้องพิจารณาอพยพทันที ได้แก่ สิ่งสำคัญคือ ไม่ใช่ทุกเหตุฉุกเฉินต้องอพยพ แต่เมื่อมีคำสั่งอพยพแล้ว ต้องปฏิบัติทันทีโดยไม่มีความลังเล การอพยพ (Evacuation) ICAO และหน่วยงานกำกับดูแลกำหนดให้เครื่องบินพาณิชย์ต้องสามารถอพยพผู้โดยสารทั้งหมดออกจากเครื่องได้ภายใน 90 วินาที แม้จะใช้งานทางออกเพียงครึ่งหนึ่ง และในสภาพแสงสว่างจำกัด การอพยพที่มีประสิทธิภาพประกอบด้วยองค์ประกอบหลัก 3 ประการ สัญญาณในการอพยพ (Evacuation Signals) สัญญาณที่ใช้ในการอพยพถูกออกแบบให้ทำงานได้แม้ในสภาพเลวร้าย เช่น ไฟดับ ควันหนา หรือความโกลาหล 1. สัญญาณจากลูกเรือ 2. ระบบเสียงประกาศ (Passenger Announcement, PA System) ใช้ประกาศคำสั่งอพยพทั้งจากห้องนักบินและห้องโดยสาร…

December 23, 2025
รู้หรือไม่ หน้าต่างเครื่องบินทำไมต้องเป็นวงกลมหรือวงรี

คำถามนี้เป็นคำถามคลาสสิกของงานออกแบบอากาศยาน และคำตอบไม่ได้เป็นเรื่อง “ความสวยงาม” แต่เป็นเรื่อง โครงสร้าง ความดัน และความปลอดภัยโดยตรง ผมขออธิบายเป็นลำดับเหตุผลครับ #ENGRead in ENGLISH click here 1. ความดันในห้องโดยสารคือศัตรูหลักของหน้าต่าง ขณะบินที่ระดับความสูงประมาณ 35,000 ฟุตความดันอากาศภายนอกต่ำมากแต่ภายในห้องโดยสารถูกอัดความดันไว้ใกล้เคียงระดับ 6,000–8,000 ฟุต ผลคือผนังลำตัวเครื่องบินถูกดันออกจากด้านในตลอดเวลา หน้าต่างคือ “ช่องโหว่” ทางโครงสร้างที่อ่อนแอที่สุดจุดหนึ่ง 2. ปัญหาของมุมแหลม: จุดรวมความเค้น (Stress Concentration) ถ้าหน้าต่างเป็นทรงสี่เหลี่ยมจะเกิดปัญหาทันทีที่ มุม ที่มุมของรูปทรงเหลี่ยม: ในงานวิศวกรรม เรียกว่าStress Concentration ยิ่งเป็นความดันแบบขึ้น–ลงซ้ำ ๆ ทุกเที่ยวบิน (Pressurization Cycle)รอยร้าวจะค่อย ๆ โตขึ้นโดยที่มองไม่เห็นด้วยตาเปล่า 3. บทเรียนราคาแพง: De Havilland Comet เครื่องบินเจ็ตโดยสารรุ่นแรกของโลกในยุค 1950ใช้ หน้าต่างสี่เหลี่ยม ผลลัพธ์คือ: หลังจากนั้นไม่มีเครื่องบินโดยสารแบบกดดันห้องโดยสารลำใดใช้หน้าต่างเหลี่ยมอีกเลย 4. ทำไมต้อง “วงกลม”…

December 23, 2025
ระบบ Avionics ของอากาศยาน: มากกว่าแค่อุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์

Read in ENGLISH click here Aircraft Avionics Systems: More Than Just Electronics บทนำ อากาศยานสมัยใหม่มักถูกอธิบายว่าเป็น “flying computers” ซึ่งแม้จะเข้าใจง่าย แต่คำอธิบายนี้ยังไม่ครบถ้วนและอาจทำให้เกิดความเข้าใจคลาดเคลื่อน อากาศยานไม่ได้พึ่งพา electronics ในลักษณะเดียวกับอุปกรณ์ consumer electronics ทั่วไป หากแต่พึ่งพา avionics ซึ่งเป็น electronics แขนงเฉพาะที่ถูกออกแบบ รับรอง และควบคุมอย่างเข้มงวด เพื่อรองรับ ความปลอดภัย ความเชื่อถือได้ และความสามารถในการคาดการณ์พฤติกรรมของระบบการบิน บทนี้มีวัตถุประสงค์เพื่ออธิบายความแตกต่างพื้นฐานระหว่าง electronics และ avionics ว่าทำไมความแตกต่างนี้จึงมีความสำคัญ และเหตุใดความเข้าใจหรือการจัดการ avionics ที่ไม่ถูกต้องจึงมีส่วนเกี่ยวข้องกับอุบัติเหตุและ serious incidents หลายเหตุการณ์ในโลกการบิน ผ่านกรณีศึกษาที่คัดเลือกมา จะเห็นได้ว่า “avionics failures” แทบไม่เคยเป็นปัญหาของเทคโนโลยีเพียงอย่างเดียว แต่เกือบทั้งหมดเกี่ยวข้องกับ system integration, human…

December 21, 2025