Insight Flying

วิวัฒนาการของระบบติดตามอากาศยานที่ทำให้การบินปลอดภัยยิ่งขึ้น

by Captain Sopon P.Aircraft & Technology, Technology & Innovation July 13, 2026July 13, 2026No Comments

เมื่อเปิดเว็บไซต์ติดตามเที่ยวบินอย่าง FlightRadar24 หรือ FlightAware หลายคนอาจเข้าใจว่า “เรดาร์” คือผู้ที่มองเห็นเครื่องบินทั้งหมดบนท้องฟ้า แต่ในความเป็นจริง ระบบติดตามอากาศยานในปัจจุบันอาศัยการทำงานร่วมกันของเทคโนโลยีหลายชนิด ซึ่งได้รับการพัฒนาอย่างต่อเนื่องจาก Primary Surveillance Radar (PSR) ไปสู่ Secondary Surveillance Radar (SSR) และล่าสุดคือ Automatic Dependent Surveillance – Broadcast (ADS-B) อินโฟกราฟิกนี้สรุปวิวัฒนาการของทั้งสามระบบไว้ในภาพเดียว พร้อมอธิบายหลักการทำงาน จุดเด่น ข้อจำกัด และความแตกต่างของแต่ละเทคโนโลยีอย่างเข้าใจง่าย ✈️ PSR (Primary Surveillance Radar) ✈️ SSR (Secondary Surveillance Radar) ✈️ ADS-B (Automatic Dependent Surveillance – Broadcast) แม้ว่าปัจจุบัน ADS-B จะได้รับการใช้งานอย่างแพร่หลาย แต่ PSR, SSR และ …

เมื่อชิ้นส่วนเครื่องยนต์พุ่งชนหน้าต่างห้องโดยสาร

by Captain Sopon P.Airline Insight, Flight Safety & Regulations July 13, 2026July 13, 2026No Comments

ENGLISH version click here ผู้โดยสารเกือบถูกดูดออกจากเครื่องบิน… เกิดอะไรขึ้นกันแน่? เหตุการณ์ที่สร้างความตกใจให้กับผู้โดยสารและผู้ที่ติดตามข่าวการบินทั่วโลก คือกรณีที่เครื่องบินของสายการบิน Ryanair ต้องลงจอดฉุกเฉิน หลังเกิดเหตุชิ้นส่วนจากบริเวณเครื่องยนต์พุ่งชนลำตัวเครื่องบิน จนทำให้หน้าต่างห้องโดยสารได้รับความเสียหาย และเกิดการลดความดันภายในห้องโดยสารอย่างรวดเร็ว (Rapid Depressurization) มีรายงานว่า ผู้โดยสารที่นั่งติดกับหน้าต่างได้รับผลกระทบจากแรงดันอากาศอย่างรุนแรง ร่างกายถูกดึงเข้าหาช่องเปิดของหน้าต่าง ก่อนที่ผู้โดยสารคนอื่น ๆ และลูกเรือจะช่วยกันดึงกลับเข้ามาภายในห้องโดยสารได้อย่างปลอดภัย แม้ว่าข่าวหลายสำนักจะใช้คำว่า “เกือบถูกดูดออกจากเครื่องบิน” แต่ในทางวิศวกรรมการบิน สิ่งที่เกิดขึ้นมีรายละเอียดที่น่าสนใจมากกว่านั้น ความจริงแล้ว ผู้โดยสารถูก “ดูด” ออกไปหรือไม่? คำว่า “ถูกดูดออกจากเครื่องบิน” เป็นคำอธิบายที่เข้าใจง่ายสำหรับคนทั่วไป แต่ในทางฟิสิกส์ สิ่งที่เกิดขึ้นคือ ความแตกต่างของความดันอากาศ (Pressure Differential) ระหว่างทำการบินที่ระดับความสูงประมาณ 35,000–40,000 ฟุต เมื่อหน้าต่างได้รับความเสียหายจนเกิดช่องเปิดขนาดใหญ่ อากาศภายในห้องโดยสารจะไหลออกสู่ภายนอกอย่างรวดเร็ว เพื่อให้ความดันทั้งสองด้านเข้าสู่สมดุล แรงลมที่เกิดขึ้นในช่วงเวลาสั้น ๆ นี้เอง ที่สามารถดึงสิ่งของหรือแม้แต่ร่างกายของผู้โดยสารที่อยู่ใกล้ช่องเปิดให้เคลื่อนเข้าหาหน้าต่างได้ ดังนั้น สิ่งที่เกิดขึ้นไม่ใช่ “สูญญากาศดูด” แต่เป็น การไหลของอากาศจากบริเวณที่มีความดันสูงไปยังบริเวณที่มีความดันต่ำ Rapid Depressurization คืออะไร? …

เส้นทางสู่ฝัน การเป็นนักบินพาณิชย์

by Captain Sopon P.Pilot Life & Career July 12, 2026July 12, 2026No Comments

การเป็นนักบินพาณิชย์ หรือ An Airline Pilot นั้นแต่ละคนมีเส้นทางเดินเพื่อสู่เป้าหมายที่แตกต่างกันไป แต่สำหรับผมไม่เคยนึกไฝ่ฝันอยากเป็นนักบินมาก่อนเลย ตั้งแต่เข้าช่วงเริ่มเป็นวัยรุ่น ก็มุ่งมั่นแต่การทำความเข้าใจเรื่องต่าง ๆ ที่กำลังเรียน พอจบม. 3 ก็สอบชิงทุนพสวท. ก็รับทุนตั้งแต่ม.4 จึงไม่เคยวาดฝันถึงการมีอาชีพเป็นนักบินเลยสักนิด เพราะว่าไม่เคยรับรู้ว่าการเป็นนักบินต้องทำอย่างไรบ้างหรือเป็นนักบินแล้วดีอย่างไร ชมวีดีโอ จากตัวอย่างบางตอนในหนังสือ A Pilot Book Part II ซื้อหนังสือเล่มจริงได้ทาง Shopee A Pilot Book A Pilot Part II Captain Sopon Phikanesuan www.mebmarket.com หนังสือ A Pilot Part II สำหรับผู้สนใจด้านการบินและเกร็ดความรู้สำหรับผู้โดยสารเพื่อความปลอดภัยในการเดินทาง แอดไลน์ https://line.me/R/ti/p/%40a-pilot เ… Get it now ชมคลิปวีดีโอที่นี่ครับ

เมื่อครูการบินจากไปกลางอากาศ: บทเรียนที่วงการการบินไม่ควรมองข้าม

by Captain Sopon P.Flight Training & Skills July 8, 2026July 8, 2026No Comments

“Every accident and every incident leaves behind a lesson. Our responsibility is to learn from it.” ENG version Click Here วงการการบินทั่วโลกต่างรู้สึกสะเทือนใจ เมื่อมีรายงานเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นระหว่างการบินฝึกในประเทศอาร์เจนตินา ซึ่งครูการบินได้ออกจากเครื่องบินขณะกำลังทำการบินกับนักเรียน ส่งผลให้ครูการบินเสียชีวิต ขณะที่นักเรียนสามารถควบคุมอากาศยานและนำเครื่องบินลงจอดได้อย่างปลอดภัยเพียงลำพัง เหตุการณ์นี้ได้รับความสนใจจากสื่อทั่วโลก เนื่องจากเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นได้ยาก และมีคำถามตามมามากมายถึงสิ่งที่เกิดขึ้นบนเครื่องบินในวันนั้น อย่างไรก็ตาม ในฐานะผู้ปฏิบัติงานด้านการบิน เราควรแยก “ข้อเท็จจริง” ออกจาก “ข้อสันนิษฐาน” อย่างชัดเจน และรอผลการสอบสวนจากหน่วยงานที่รับผิดชอบก่อนที่จะสรุปสาเหตุของเหตุการณ์ สิ่งที่เราทราบจากข้อมูลที่เผยแพร่ จากรายงานเบื้องต้น เครื่องบินฝึกบินแบบ Cessna 150 ของโรงเรียนการบินแห่งหนึ่งในจังหวัด Córdoba ประเทศอาร์เจนตินา ได้ออกทำการบินฝึกตามปกติ โดยมีครูการบินและนักเรียนการบินอยู่บนเครื่อง ระหว่างการบิน นักเรียนให้การกับเจ้าหน้าที่ว่า ครูการบินได้ถอดหูฟัง วางโทรศัพท์มือถือ ปลดเข็มขัดนิรภัย เปิดประตูเครื่องบิน และออกจากอากาศยานในขณะที่ยังอยู่กลางอากาศ หลังจากนั้น นักเรียนสามารถควบคุมอากาศยานกลับมาลงจอดได้อย่างปลอดภัย …

ตอนที่ 2: อะไรคือสาเหตุที่ทำให้เครื่องบินเข้าสู่ Aircraft Upset?

by Captain Sopon P.Flight Training & Skills July 8, 2026July 8, 2026No Comments

จากสภาพอากาศ ความผิดพลาดของมนุษย์ ไปจนถึงความขัดข้องของระบบอากาศยาน เมื่อพูดถึง Aircraft Upset หลายคนอาจจินตนาการถึงเครื่องบินที่กำลังดิ่งลงหรือเอียงอย่างรุนแรง แต่ในความเป็นจริง สภาวะเช่นนี้ไม่ได้เกิดขึ้นเองโดยไม่มีสาเหตุ Aircraft Upset มักเป็นผลลัพธ์ของ “เหตุการณ์หลายอย่างที่เกิดขึ้นต่อเนื่องกัน” หรือที่ในวงการความปลอดภัยเรียกว่า Error Chain หรือ Accident Chain หากนักบินสามารถตัดวงจรนี้ได้ตั้งแต่ระยะเริ่มต้น เหตุการณ์อาจไม่ลุกลามจนกลายเป็นภาวะวิกฤต โดยทั่วไป สาเหตุสามารถแบ่งออกเป็น 3 กลุ่มใหญ่ ได้แก่ 1. สภาพอากาศ (Environmental Factors) แม้เทคโนโลยีการบินในปัจจุบันจะก้าวหน้าเพียงใด แต่ธรรมชาติยังคงเป็นสิ่งที่นักบินต้องให้ความเคารพเสมอ ความปั่นป่วนของอากาศ (Severe Turbulence) ความปั่นป่วนอย่างรุนแรงสามารถทำให้เครื่องบินเปลี่ยนท่าทางอย่างฉับพลัน โดยเฉพาะเมื่อเกิดกระแสลมในแนวดิ่งที่มีความรุนแรง ผู้โดยสารอาจรู้สึกเหมือนเครื่องบินตกหลุมอากาศ แต่ในความเป็นจริง เครื่องบินกำลังถูกแรงอากาศผลักขึ้น ลง หรือเอียงไปด้านข้างอย่างรวดเร็ว หากไม่มีการคาดเข็มขัดนิรภัย ผู้โดยสารและลูกเรืออาจได้รับบาดเจ็บจากการกระแทกภายในห้องโดยสาร แม้ตัวเครื่องบินจะยังอยู่ในสภาพปลอดภัย ลมเฉือน (Wind Shear) Wind Shear คือการเปลี่ยนแปลงของความเร็วหรือทิศทางลมในระยะทางสั้น ๆ หากเกิดขึ้นในช่วงวิกฤต เช่น ระหว่างขึ้นบินหรือกำลังลงจอด …

Aircraft dive 90 degree down, what happen in the cabin

เมื่อเครื่องบินไม่อยู่ในท่าทางการบินที่ถูกต้อง (Aircraft Upset)

by Captain Sopon P.Flight Training & Skills July 8, 2026July 8, 2026No Comments

สาเหตุ สิ่งที่เกิดขึ้น และวิธีที่นักบินกู้สถานการณ์ โดย Capt. Sopon Insights บทนำ ลองจินตนาการถึงเที่ยวบินหนึ่งที่กำลังบินอยู่เหนือก้อนเมฆที่ระดับความสูงประมาณ 35,000 ฟุต ผู้โดยสารหลายร้อยคนกำลังใช้เวลาบนเครื่องบินแตกต่างกันไป บางคนกำลังรับประทานอาหารที่ลูกเรือนำมาเสิร์ฟ บางคนกำลังชมภาพยนตร์ผ่านระบบความบันเทิงบนเครื่องบิน ขณะที่อีกหลายคนกำลังหลับพักผ่อนอย่างสบายใจ ทุกอย่างดูเป็นปกติ แต่เพียงไม่กี่วินาทีต่อมา เครื่องบินเริ่มเอียงมากกว่าปกติ จมูกเครื่องบินกดต่ำลง ความเร็วเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว เสียงเตือนในห้องนักบินดังขึ้น และนักบินเริ่มดำเนินการแก้ไขสถานการณ์ทันที สำหรับผู้โดยสาร เหตุการณ์นี้อาจทำให้รู้สึกว่า “เครื่องบินกำลังตก” แต่สำหรับนักบิน เหตุการณ์ลักษณะนี้มีชื่อเรียกที่ชัดเจนว่า Aircraft Upset หรือ สภาวะที่อากาศยานออกนอกขอบเขตการบินปกติ แม้เหตุการณ์เช่นนี้จะเกิดขึ้นได้ไม่บ่อย แต่ถือเป็นหนึ่งในสถานการณ์ที่ได้รับความสำคัญสูงสุดในการฝึกนักบินทั่วโลก เพราะหากไม่สามารถกู้เครื่องบินกลับเข้าสู่สภาวะการบินปกติได้ อาจนำไปสู่การสูญเสียการควบคุมอากาศยาน หรือ Loss of Control In-flight (LOC-I) ซึ่งเป็นหนึ่งในสาเหตุสำคัญของอุบัติเหตุทางการบินที่ร้ายแรงที่สุด ในบทความนี้ เราจะมาทำความเข้าใจว่า Aircraft Upset คืออะไร สาเหตุเกิดจากอะไร ผู้โดยสารจะพบอะไรในห้องโดยสาร นักบินต้องทำอะไร และเหตุใดอุตสาหกรรมการบินจึงให้ความสำคัญกับการฝึก Upset Prevention and Recovery …

ข่าวด่วน: เครื่องบิน Boeing 737 ขนส่งสินค้าสูญหายจากเรดาร์ ก่อนพบซากในทะเล การสอบสวนยังดำเนินต่อ

by Captain Sopon P.Airline Insight July 8, 2026July 8, 2026No Comments

เกิดเหตุเครื่องบินขนส่งสินค้าแบบ Boeing 737 สูญหายจากจอเรดาร์ระหว่างปฏิบัติการบิน เมื่อไม่นานที่ผ่านมา โดยหลังจากปฏิบัติการค้นหา เจ้าหน้าที่ได้ยืนยันการพบซากเครื่องบินในทะเล และได้เริ่มดำเนินการสอบสวนเพื่อหาสาเหตุของอุบัติเหตุ ข้อมูลเบื้องต้นระบุว่า ก่อนการขาดการติดต่อ นักบินได้รายงานปัญหาบางประการเกี่ยวกับระบบของอากาศยาน อย่างไรก็ตาม ขณะนี้ยังไม่มีหลักฐานที่ยืนยันว่าเป็นสาเหตุของอุบัติเหตุ การสอบสวนจะอาศัยข้อมูลจากหลายแหล่ง ได้แก่ ในอุตสาหกรรมการบิน การหาสาเหตุของอุบัติเหตุเป็นกระบวนการที่ต้องอาศัยหลักฐานทางวิศวกรรม ข้อมูลการบิน และการวิเคราะห์อย่างเป็นระบบ ดังนั้น จึงไม่ควรรีบสรุปสาเหตุจากข้อมูลเบื้องต้นเพียงบางส่วน ขอแสดงความเสียใจต่อผู้ที่ได้รับผลกระทบจากเหตุการณ์ครั้งนี้ และขอเป็นกำลังใจให้ครอบครัวของผู้ประสบเหตุ รวมถึงเจ้าหน้าที่ทุกฝ่ายที่กำลังปฏิบัติภารกิจค้นหาและสอบสวน บทความนี้จัดทำขึ้นจากข้อมูลที่เปิดเผยต่อสาธารณะ ณ วันที่เผยแพร่ และอาจมีการปรับปรุงเพิ่มเติมเมื่อหน่วยงานสอบสวนเผยแพร่ข้อมูลอย่างเป็นทางการ

วิเคราะห์ประกาศ กพท เรื่องสัมภาระลูกเรือ

วิเคราะห์ประกาศ CAAT เรื่องการควบคุมการรับฝากหรือรับขนสิ่งของโดยสมาชิกลูกเรือ:

by Captain Sopon P.Aviation Industry & Trends July 5, 2026July 7, 2026No Comments

วิเคราะห์ประกาศ CAAT เรื่องการควบคุมการรับฝากหรือรับขนสิ่งของโดยสมาชิกลูกเรือ: จากการปฏิบัติตามกฎระเบียบ (Compliance) สู่การบริหารความเสี่ยงเชิงระบบ (Systemic Risk Management) By Capt. Sopon Insights “A Professional Perspective on Aviation Governance, Safety Culture, and Emerging Systemic Risks” การที่สำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศไทย (CAAT) ออกประกาศเรื่อง “มาตรการควบคุมการรับฝากหรือรับขนสิ่งของโดยสมาชิกลูกเรือของผู้ได้รับใบรับรองผู้ดำเนินการเดินอากาศ พ.ศ. 2569” นับเป็นพัฒนาการที่สำคัญของระบบกำกับดูแลการบินพลเรือนของประเทศไทย และสะท้อนให้เห็นถึงความพยายามในการยกระดับการบริหารความเสี่ยงที่เกี่ยวข้องกับบุคลากรการบินในยุคที่ภัยคุกคามมีความซับซ้อนมากขึ้น อย่างไรก็ตาม หากพิจารณาในมุมมองของการบริหารความปลอดภัย การรักษาความปลอดภัยการบิน และการกำกับดูแลเชิงระบบ อาจกล่าวได้ว่า ประกาศฉบับนี้ไม่ได้สร้างหลักการใหม่ขึ้นมา แต่เป็นการทำให้ความคาดหวังและข้อกำหนดที่มีอยู่แล้วในมาตรฐานสากลมีความชัดเจน เป็นรูปธรรม และสามารถบังคับใช้ได้ในระดับองค์กรและระดับกำกับดูแลมากขึ้น สิ่งที่ “มีอยู่แล้ว” ในมาตรฐานการบินสากล ในความเป็นจริง ความเสี่ยงจากการรับฝากหรือรับขนสิ่งของของบุคคลอื่นโดยสมาชิกลูกเรือ เป็นประเด็นที่ครอบคลุมอยู่ภายใต้กรอบการกำกับดูแลระหว่างประเทศมาเป็นเวลานาน ไม่ว่าจะเป็น กล่าวอีกนัยหนึ่ง สายการบินควรมีมาตรการบริหารจัดการความเสี่ยงเหล่านี้อยู่แล้ว แม้จะไม่มีประกาศฉบับนี้ก็ตาม สิ่งที่ CAAT กำลังทำจริง …

Jet Lag ไม่ใช่แค่ความเหนื่อยจากการเดินทาง แต่เป็นภาวะที่นาฬิกาชีวิตของร่างกายยังคงทำงานตามเวลาเดิม ในขณะที่โลกภายนอกเปลี่ยนเวลาไปแล้ว

Jet Lag – อาการล้าจากการเดินทาง

by Captain Sopon P.Air Travel Experience July 3, 2026July 3, 2026No Comments

Jet Lag ไม่ใช่แค่ “ความเหนื่อยจากการบิน” หลายคนเข้าใจว่า Jet Lag คืออาการเหนื่อยล้าจากการนั่งเครื่องบินเป็นเวลานาน แต่ในความเป็นจริงแล้ว Jet Lag เป็นภาวะที่ซับซ้อนกว่านั้นมาก Jet Lag คือภาวะที่นาฬิกาชีวิตของร่างกาย หรือ Circadian Rhythm ยังทำงานตามเวลาเดิมของสถานที่ต้นทาง ในขณะที่เวลาท้องถิ่นของสถานที่ปลายทางได้เปลี่ยนไปแล้ว ทำให้ร่างกายและสมองไม่สามารถปรับตัวได้ทัน ภาวะนี้มักเกิดขึ้นเมื่อมีการเดินทางข้ามเขตเวลาตั้งแต่ 2 เขตเวลาขึ้นไป โดยเฉพาะการเดินทางระยะไกลระหว่างทวีป ทำไมร่างกายจึงเกิด Jet Lag? ร่างกายของมนุษย์มี “นาฬิกาชีวภาพ” ที่ควบคุมการทำงานหลายอย่าง เช่น เมื่อเราเดินทางด้วยเครื่องบินความเร็วสูงข้ามหลายเขตเวลา ร่างกายไม่สามารถปรับนาฬิกาชีวภาพได้ทันที แม้ว่าเราจะเดินทางถึงปลายทางแล้ว แต่สมองยังคง “คิด” ว่าเราอยู่ในเขตเวลาเดิม ตัวอย่างเช่น หากคุณเดินทางจากกรุงเทพฯ ไปลอนดอน ซึ่งมีเวลาต่างกันประมาณ 6 ชั่วโมง เมื่อเวลา 22:00 น. ในลอนดอน ร่างกายของคุณอาจยังรับรู้ว่าเป็นเวลา 04:00 น. ของกรุงเทพฯ ส่งผลให้รู้สึกง่วงหรือไม่ง่วงในเวลาที่ไม่เหมาะสม อาการของ Jet …

Risks Associated with Airline Personnel Carrying Third-Party Items

เมื่อ “การรับหิ้วของ” กลายเป็นความเสี่ยงเชิงระบบ:

by Captain Sopon P.Airline Insight June 30, 2026July 3, 2026No Comments

การวิเคราะห์ในมุมมอง Safety Management, Security Culture และ Organizational Governance ในอุตสาหกรรมการบิน โดย Capt. Sopon Insights บทนำ เหตุการณ์ที่บุคลากรสายการบิน โดยเฉพาะลูกเรือหรือพนักงานปฏิบัติการบิน รับขนหรือรับฝากสิ่งของให้บุคคลอื่นเพื่อนำไปส่งยังต่างประเทศเพื่อแลกกับค่าตอบแทน ไม่ใช่เพียงประเด็นด้านวินัยหรือการกระทำผิดส่วนบุคคลเท่านั้น หากแต่เป็นกรณีศึกษาที่สะท้อนให้เห็นถึงความท้าทายของระบบบริหารความปลอดภัย ความมั่นคง และการกำกับดูแลภายในองค์กรการบินสมัยใหม่ แม้ว่าผู้ปฏิบัติงานอาจไม่มีเจตนากระทำผิดหรืออาจไม่ทราบว่าสิ่งของดังกล่าวเป็นสิ่งผิดกฎหมาย แต่เมื่อพิจารณาในมุมของการบริหารความเสี่ยงระดับองค์กร (Enterprise Risk Management) การกระทำดังกล่าวถือเป็นการสร้างความเสี่ยงที่อาจส่งผลกระทบต่อบุคคล องค์กร อุตสาหกรรม และภาพลักษณ์ของประเทศได้พร้อมกัน บทความนี้จึงมุ่งวิเคราะห์ประเด็นดังกล่าวผ่านกรอบแนวคิดของ Safety Management System (SMS), Security Management, Human Factors และ Organizational Culture 1. การรับหิ้วของ: จากพฤติกรรมส่วนบุคคลสู่ System Hazard ในมุมมองทั่วไป การรับฝากสิ่งของอาจเป็นเพียงการช่วยเหลือหรือการสร้างรายได้เสริม แต่ในมุมมองของระบบบริหารความปลอดภัย การกระทำดังกล่าวควรถูกพิจารณาว่าเป็น “Hazard” ICAO กำหนดให้ Hazard …