เข้าใจธุรกิจการบิน ต้องเข้าใจ ASK CASK RASK

CASK RASK ASK เป็นสามตัวแปรเพื่อให้ผู้บริหารสายการบินพิจารณาในการกำหนดทิศทางและวางแผนในการดำเนินการของสายการบิน

1️⃣ ASK – Available Seat Kilometre

แปลแบบตรงๆตัวก็คือ จำนวนที่นั่งผู้โดยสารที่สามารถขายหรือทำเงินได้กับระยะทางที่ทำการบิน

นิยาม

ASK = จำนวนที่นั่ง × ระยะทางบิน (km)

มันคือ “supply metric”


สูตร

[
ASK = Seats × Distance
]

ถ้า:

  • A320 = 180 seats
  • บิน 1,000 km

ASK = 180 × 1,000 = 180,000 seat-km


ถ้าบินไป-กลับวันละ 1 รอบ

180 seats × 1,000 km × 2 sectors × 365 วัน
= 131,400,000 ASK ต่อปี


ทำไม ASK สำคัญ?

เพราะทุก cost และ revenue ของสายการบินถูก normalize ด้วย ASK
เพื่อให้เปรียบเทียบได้ระหว่าง route / fleet / airline

ASK คือ “Denominator ของทุกอย่าง”
จะเรียกว่า ASK เปรียบเสมือนหน่วยวัด “กำลังการผลิต” ของสายการบิน ก็ย่อมได้


2️⃣ CASK – Cost per Available Seat Kilometre

CASK คือ ต้นทุนต่อ seat-km คือการเอาต้นทุนในการปฏิบัติการทั้งหมดมาตั้งต้นแล้วหารด้วย ASK

นิยาม

CASK = Total Operating Cost ÷ ASK

หน่วยมักเป็น US cents


ตัวอย่าง

สมมติ annual cost = $6,840,000
ASK = 131,400,000

[
CASK = 6,840,000 ÷ 131,400,000
]

= $0.052
= 5.2 US cents


CASK บอกอะไร?

มันบอกว่า:

ทุก 1 seat-km เราใช้ต้นทุนเท่าไร

ถ้า CASK = 5.2 cents
แปลว่าเครื่องบิน 1 ที่นั่งบิน 1 km ต้นทุนคือ 5.2 cents


โครงสร้าง CASK

โดยทั่วไป:

  • Fuel 30–35%
  • Aircraft ownership 15–20%
  • Staff 15–20%
  • Airport/handling 10–15%
  • Maintenance 8–12%
  • Others

LCC แข่งขันกันที่ CASK
ใครต่ำกว่า → มี pricing power


3️⃣ RASK – Revenue per Available Seat Kilometre

(รายได้ต่อ seat-km)

นิยาม

RASK = Total Revenue ÷ ASK

รวมทั้ง:

  • Base fare
  • Ancillary revenue

ตัวอย่าง

สมมติ:
Average revenue per pax = $80
Load factor = 82%

Passenger per flight = 180 × 82% = 148 pax

Revenue per flight = 148 × $80 = $11,840

Distance 1,000 km
ASK = 180,000

[
RASK = 11,840 ÷ 180,000
]

= $0.0658
= 6.58 cents


4️⃣ Margin Logic (หัวใจของ GM)

Profit per ASK = RASK − CASK

ถ้า:
RASK = 6.58 cents
CASK = 5.2 cents

Margin = 1.38 cents per ASK


ถ้า ASK ปีละ 131,400,000

Profit ≈
131,400,000 × 0.0138
≈ $1.8M


5️⃣ ความสัมพันธ์ 3 ตัวนี้

ตัวแปรคืออะไรบอกอะไร
ASKSupplyเราผลิต capacity เท่าไร
CASKCost efficiencyเราถูกแค่ไหน
RASKRevenue qualityเราขายได้ดีแค่ไหน
CASK RASK ASK
CASK RASK ASK

A350 accident Airbus aircraft airline airmanship attitude aviation Aviation SMS become a captain become a pilot Boeing captain Crisis Crisis Management emergency engine ERP fatigue flight safety flood FRMS go-around Indigo interview judgement life jacket management pilot pilot interview qualified pilot safety Safety Management System self-knowledge SMS student pilot technology turbulence weather การจัดการความปลอดภัย การบิน การสอบสัมภาษณ์ นักบิน ระบบบริหารความปลอดภัย สอบนักบิน

หนังสือ A Pilot Books ในรูปแบบ eBook ที่ MebMarket

สร้างแรงบันดาลใจ…..เริ่มเมื่อไหร่

Thumbnail Seller Link
การค้นหารากเหง้าของปัญหา Root Cause Analysis
กัปตันโสภณ พิฆเนศวร
www.mebmarket.com
ในโลกการบิน ความผิดพลาดไม่ใช่จุดจบ — แต่คือจุดเริ่มต้นของการเรียนรู้ที่ลึกซึ้งกว่าเดิม Root Cause Analysis (RCA) คือเครื่องมือสำคัญที่ช่วยให้อง…
Get it now
Thumbnail Seller Link
ระบบบริหารความปลอดภัยการบิน Aviation Safety Management System
กัปตันโสภณ พิฆเนศวร
www.mebmarket.com
เข้าใจ ระบบบริหารความปลอดภัยการบิน หรือ SMS แบบที่ไม่เคยง่ายขนาดนี้มาก่อน—หนังสือที่ถ่ายทอดจากประสบการณ์จริงของนักบินบริหารและผู้กำกับดูแลด้านคว…
Get it now
Thumbnail Seller Link
หนังสือรวมคําศัพท์การบินพื้นฐาน A Biginner’s Aviaition Glossary
โสภณ พิฆเนศวร
www.mebmarket.com
เปิดประตูสู่โลกการบินด้วย A Beginner’s Aviation Glossary คู่มือศัพท์การบินฉบับเข้าใจง่าย สำหรับผู้ที่อยากเริ่มต้นเรียนรู้เรื่องการบินอย่างเป็นระ…
Get it now
Thumbnail Seller Link
A Pilot 2nd edition by Capt.Sopon P.
กัปตันโสภณ พิฆเนศวร
www.mebmarket.com
หนังสือสำหรับผู้สนใจอาชีพนักบิน เหมาะสำหรับการอ่านเพื่อสร้างแนวคิด ความเข้าใจหลักการพื้นฐานเบื้องต้นในการประกอบอาชีพนักบิน แนะแนวทางในการสอบสัมภาษ…
Get it now
Thumbnail Seller Link
A Pilot Part III
Captain Sopon Phikanesuan
www.mebmarket.com
A Pilot Part III หลังจากที่ออกหนังสือไปสองเล่ม A Pilot เล่มแรกนั้นเดิมที ตั้งใจจะออกเป็นรูปแบบอีบุ๊คเท่านั้น ไม่ได้ตั้งใจจะออกเป็นเล่ม กระดาษผู้ที่ติ…
Get it now