ระบบไฮดรอลิคในเครื่องบินคืออะไร Aircraft Hydraulic System

ระบบไฮดรอลิค (Hydraulic System) คือระบบที่ใช้ของไหล (โดยทั่วไปเป็นน้ำมันไฮดรอลิคชนิดพิเศษ) ในการส่งถ่ายพลังงาน เพื่อใช้ขับเคลื่อนอุปกรณ์ต่าง ๆ ที่ต้องการแรงมาก และต้องการความแม่นยำสูง การเลือกใช้ระบบนี้ในเครื่องบิน เนื่องจากมันสามารถสร้างแรงดันสูงได้ในพื้นที่ขนาดเล็ก มีความน่าเชื่อถือ และตอบสนองได้รวดเร็

What is the hydraulic system in an aircraft?
The hydraulic system is a system that uses fluid (typically a special type of hydraulic oil) to transmit power, driving various components that require high force and precise control. This system is widely used in aircraft because it can generate high pressure within a small space, provides reliability, and offers rapid response.

เพิ่ม insightflying Line Official ไว้รับข่าวสารและติดต่อ

การทำงานโดยทั่วไปของระบบไฮดรอลิค
ระบบไฮดรอลิคในเครื่องบินจะประกอบด้วยปั๊ม (hydraulic pumps) ซึ่งอาจขับด้วยเครื่องยนต์ (engine-driven pump) หรือไฟฟ้า (electric pump) เพื่อสร้างแรงดัน จากนั้นของไหลจะถูกส่งไปยังอุปกรณ์ต่าง ๆ เช่น กระบอกไฮดรอลิค (actuators) วาล์วควบคุมแรงดัน และ accumulator เพื่อเก็บแรงดัน เมื่อผู้ควบคุม (นักบิน) สั่งการ เช่น เลื่อนคันบังคับ ระบบจะส่งแรงดันไปยัง actuator เพื่อขับเคลื่อนพื้นควบคุมหรือชิ้นส่วนต่าง ๆ

General operation of the hydraulic system
Aircraft hydraulic systems typically consist of pumps (engine-driven or electric) that generate pressure. The pressurized fluid is routed to components such as actuators, pressure control valves, and accumulators. When the pilot commands an input (e.g., moving a control lever), hydraulic pressure is directed to the actuators, which then move the control surfaces or other mechanical parts.

อุปกรณ์หลักที่ใช้พลังงานจากระบบไฮดรอลิค

ระบบบังคับควบคุมการบินหลัก (Primary Flight Controls: aileron, elevator, rudder)
ระบบบังคับควบคุมการบินเสริม (Secondary Flight Controls: flaps, slats, spoilers, airbrakes, trim tabs บางกรณี)
ระบบลงจอด (Landing Gear: extension/retraction, doors)
ระบบห้ามล้อ (Wheel Brakes)
ระบบบังคับหางเสือเลี้ยวล้อหน้า (Nose Wheel Steering)
ระบบอื่น ๆ เช่น Cargo door, Thrust Reverser (ในบางรุ่น)

Major aircraft components powered by hydraulics

Primary flight controls (ailerons, elevators, rudder)
Secondary flight controls (flaps, slats, spoilers, airbrakes, some trim tabs)
Landing gear (extension/retraction and doors)
Wheel brakes
Nose wheel steering
Other systems such as cargo doors and thrust reversers (in some aircraft)

ตัวอย่าง Boeing 747
Boeing 747 ใช้ระบบไฮดรอลิคแรงดัน 3,000 psi มีทั้งหมด 4 independent hydraulic systems (System 1–4) เพื่อความ redundancy แต่ละระบบขับเคลื่อนอุปกรณ์ซ้ำกัน เพื่อให้สามารถทำงานได้แม้ระบบหนึ่งล้มเหลว เช่น ระบบควบคุมการบินทั้งหมดถูกออกแบบให้มี multiple actuators จากหลายระบบ

Example: Boeing 747
The Boeing 747 uses hydraulic systems operating at 3,000 psi, consisting of four independent hydraulic systems (Systems 1–4) to ensure redundancy. Each system powers overlapping components so that if one fails, others can still operate. For example, flight controls are equipped with multiple actuators powered by different systems.

ตัวอย่าง Airbus A380
Airbus A380 ใช้ระบบผสม คือมีทั้ง Hydraulic System (5,000 psi) และ Electro-Hydrostatic Actuators (EHA) ซึ่งเป็นเทคโนโลยีใหม่ ที่สามารถทำงานได้โดยไม่ต้องพึ่งพาท่อส่งไฮดรอลิคจากระบบหลักทั้งหมด A380 มี 2 main hydraulic systems (Green และ Yellow) และใช้ Electrical Backup เพื่อเสริมความน่าเชื่อถือ การใช้แรงดันสูงกว่า (5,000 psi) ช่วยลดขนาดท่อและน้ำหนักรวมของระบบได้มาก

Example: Airbus A380
The Airbus A380 employs a hybrid approach, combining hydraulic systems (5,000 psi) with Electro-Hydrostatic Actuators (EHA) — a newer technology that allows actuators to operate independently of centralized hydraulic lines. The A380 features two main hydraulic systems (Green and Yellow) along with electrical backup systems to increase reliability. The higher operating pressure (5,000 psi) reduces the size of tubing and overall system weight.

📊 ตารางเปรียบเทียบ Hydraulic Systems: Boeing 747 vs Airbus A380

รายการ	Boeing 747	Airbus A380
Operating Pressure	3,000 psi	5,000 psi
จำนวนระบบไฮดรอลิค	4 (System 1–4)	2 (Green, Yellow)
Redundancy	ใช้ multiple systems แยกกันอย่างอิสระ	ใช้ระบบผสม (Hydraulic + EHA + Electrical backup)
Flight Controls	ใช้ actuators ต่อกับหลายระบบ	ใช้ actuators + EHA เพื่อลดการพึ่งพาระบบกลาง
Weight Saving	น้อยกว่า (ใช้ท่อและของเหลวมาก)	มากกว่า (แรงดันสูง + ใช้ EHA)
Technology Era	คลาสสิก, เน้น redundancy แบบ traditional

นักบินจะไม่ตัดสินใจเพื่อที่จะเอาใจคนรอบข้าง

การตัดสินใจที่ถูกต้อง แม้จะไม่มีใครชื่นชม ในอาชีพนักบิน การตัดสินใจที่ “ถูกต้องจริง ๆ”มีบ่อยครั้ง…ที่ไม่ใช่การตัดสินใจที่ได้รับเสียงปรบมือ ตัวอย่างเช่น การยกเลิกเที่ยวบินการตัดสินใจดีเลย์เที่ยวบินการที่จะต้องบินกลับไปลงที่เดิมหรือการเลือกที่จะไม่บิน ทั้งที่ทุกอย่าง ดูเหมือนจะไปได้ นั่นเป็นเพราะว่า ไม่มีใครเห็นข้อมูลทั้งหมดในหัวนักบินที่กำลังประมวลผลไม่มีใครอยู่ในห้องนักบินไม่มีใครรับผิดชอบผลลัพธ์แทนได้ สิ่งที่ผู้โดยสารเห็น อาจเป็นแค่ “ความไม่สะดวก”แต่สิ่งที่นักบินเห็น คือ ความเสี่ยงที่ไม่ควรยอมรับ การบินสอนให้เรารู้ว่า การตัดสินใจที่ดี ไม่จำเป็นต้องทำให้ทุกคนพอใจแต่มันต้องทำให้ทุกคน “ปลอดภัย” นักบินที่ยังรอคำชมมักตัดสินใจช้าเกินไปหรือตัดสินใจผิด เพื่อรักษาภาพลักษณ์ แต่นักบินมืออาชีพยอมรับได้กับการไม่มีเสียงชมถ้าแลกกับการพาทุกคนกลับบ้านได้อย่างปลอดภัย เพราะในโลกของการบินความสำเร็จที่แท้จริง คือไม่มีอะไรเกิดขึ้น และนั่น…คือคำชมที่ดังที่สุดแม้จะไม่มีใครพูดออกมาก็ตาม —Capt. Sopon Insights Share on FacebookPost on XFollow usSave
Wheels and Brakes

โบอิ้ง 747 ไม่มี Brake Fans สำหรับลดอุณหภูมิของเบรคเครื่องบิน โบอิ้ง 747 มีล้อที่ติดตั้งเบรคอยู่ 16 ล้อ มีแค่สองล้อหน้าที่ไม่มีเบรคติดตั้งอยู่ที่ล้อ (เครื่องบินส่วนใหญ่) ไม่ติดตั้งระบบเบรคที่ล้อหน้า เพราะล้อหน้าเล็ก (ถูกทำให้เล็ก เพราะไม่จำเป็นต้องใหญ่ มันไม่ได้รับน้ำหนักส่วนใหญ่ของเครื่องบิน) การติดตั้งเบรคที่ล้อหน้าจะทำให้ล้อมีความเครียดสูงมากหรือรับน้ำหนักตัวของเครื่องบินแทบทั้งหมดเมื่อมีการเบรค มันจึงไม่ค่อยจำเป็น ผมเข้าใจว่างั้นนะ ล้อหน้าภาษาอังกฤษเรียกว่า Nose Landing Gear เรียกเหมือน ๆ กันในทุกแบบของเครื่องบิน ส่วนล้อบริเวณปีกหรือลำตัว ก็เรียกแตกต่างกันไปบ้าง เช่น Main Landing Gears, Body Gears หรือ Wing Gears จำนวนล้อ สัมพันธ์กับ น้ำหนักของเครื่องบินเครื่องบินที่มีน้ำหนักตัวมาก ๆ เมื่อวิ่งขึ้น Takeoff Weight หรือ น้ำหนักสูงสุดในการลงสนาม Maximum Landing Weight สูง ๆ เครื่องบินก็จะมีจำนวนล้อบริเวณลำตัวหรือที่ปีกจำนวนมากขึ้น ทั้่งนี้เพื่อรองรับน้ำหนักในขณะกระแทกพื้น…
เส้นทางบิน (Air Routes): โครงสร้างที่มองไม่เห็นของความปลอดภัยบนท้องฟ้า

ทุกเที่ยวบินที่ขึ้นจากสนามบินหนึ่งไปยังอีกสนามบินหนึ่ง ล้วนต้อง “เดินทางผ่านเส้นทาง”แม้ผู้โดยสารจะไม่เห็นมัน และนักบินจะไม่ได้รู้สึกถึงมันโดยตรง เส้นทางบินไม่ใช่เพียงเส้นสมมุติบนแผนที่แต่คือ โครงสร้างพื้นฐานของระบบการบินพลเรือนโลกเป็นกลไกที่ทำให้เครื่องบินหลายหมื่นลำต่อวันสามารถบินร่วมกันในห้วงอากาศเดียวกันได้โดยไม่ชนกัน ไม่สับสน และไม่ต้องพึ่งการแก้ปัญหาเฉพาะหน้าตลอดเวลา บทนี้จะอธิบายว่า 1. เส้นทางบินคืออะไร และทำไมต้องมี ในเชิงนิยามเส้นทางบิน (Air Route) คือแนวทางการบินที่ถูกกำหนดไว้ล่วงหน้าในห้วงอากาศเพื่อใช้เป็นกรอบให้เครื่องบินปฏิบัติการบินได้อย่างปลอดภัย เป็นระเบียบ และสามารถควบคุมได้ หากไม่มีเส้นทางบิน เส้นทางบินจึงเป็นเครื่องมือที่ทำให้ “ระบบสามารถทำงานได้ แม้มนุษย์จะไม่สมบูรณ์แบบ” 2. หลักการพื้นฐานของการออกแบบเส้นทางบิน การออกแบบเส้นทางบินไม่ได้เริ่มจากคำถามว่า“บินอย่างไรให้เร็วที่สุด”แต่เริ่มจากคำถามว่า“ทำอย่างไรให้เครื่องบินจำนวนมากบินร่วมกันได้อย่างปลอดภัยที่สุด” 2.1 Separation – หัวใจของความปลอดภัย หลักการแรกคือ การแยกอากาศยาน (Separation)เส้นทางบินช่วยให้การแยกเป็นไปอย่างมีระบบ ได้แก่ เส้นทางที่กำหนดไว้ล่วงหน้าทำให้ ATC สามารถ 2.2 Predictability – ระบบต้อง “คาดเดาได้” ระบบจราจรทางอากาศพึ่งพา ความสามารถในการคาดการณ์ (Predictability)มากกว่าความยืดหยุ่นแบบอิสระ เมื่อทุกลำใช้เส้นทางเดียวกัน Predictability คือสิ่งที่ทำให้ระบบขนาดใหญ่ “ไม่ล้ม” 2.3 Efficiency – ประสิทธิภาพในภาพรวม เส้นทางบินอาจไม่ใช่เส้นตรงที่สุดแต่ถูกออกแบบให้เหมาะสมกับภาพรวมของระบบ เช่น ประสิทธิภาพของเส้นทางบินจึงไม่ใช่เรื่องของเครื่องบินลำเดียวแต่เป็นเรื่องของ…