ย้อนกลับไปก่อนเข้าสู่เส้นทางนักบินฝึกหัด การสอบคัดเลือกนักเรียนทุนในอดีตมีข้อกำหนดบางอย่างแตกต่างจากปัจจุบัน เช่น อายุและความสามารถด้านภาษาอังกฤษ แต่หลักการทั่วไปคือ ปริญญาตรีสาขาใดก็ได้
เพื่อนร่วมรุ่นของผมจบมาหลากหลายสาขา ตั้งแต่สัตวแพทย์ วิศวกรรม สถาปัตยกรรม นิเทศศาสตร์ ฯลฯ
ขั้นตอนการสอบคัดเลือก (ปี 1992)
การสอบแบ่งเป็น 5 ขั้นตอนหลัก ดังนี้
- สมัครและตรวจคุณสมบัติ
- ข้อกำหนดสมัยนั้นคือ หากผ่านทุกขั้นตอนแล้ว จะไม่สามารถสมัครสอบใหม่อีกในชีวิตนี้
- ปัจจุบันมีการเปลี่ยนแปลง เช่น ต้องรอ 3–5 ปี ขึ้นอยู่กับขั้นตอนที่ผ่าน
- สอบข้อเขียน
- วิชาคณิตศาสตร์ วิทยาศาสตร์ และภาษาอังกฤษ
- ปัจจุบันมีการเพิ่ม aptitude test เพื่อวัดความถนัดด้านต่าง ๆ เช่น short-term memory, spatial orientation, multi-tasking
- ตรวจร่างกาย
- ทำที่สถาบันเวชศาสตร์การบิน กองทัพอากาศ
- สอบสัมภาษณ์กับกัปตันการบินไทย
- รอบนี้สำคัญมากสำหรับวัด บุคลิกภาพ ความมั่นใจ และความรู้ทั่วไป
- ตัวผมเองเคยตอบคำถามกัปตันไม่รู้เรื่องเครื่องบินเลย แต่โชคดีที่สามารถอธิบายสิ่งที่เขียนในใบสมัคร เช่น sense of direction ได้ถูกจุด
- Aptitude Test สุดท้าย (สอบ “professor”)
- ทำกับนักจิตวิทยาจาก Scandinavian Institute of Aviation Psychology (SIAP)
- การสอบแบ่งเป็น 2 วัน: paper test และสอบตัวต่อตัว
- รอบนี้วัดทั้ง ความจำ, พื้นฐานพฤติกรรมทางสังคม, spatial orientation, การแก้ไขสถานการณ์กะทันหัน
ประสบการณ์ของผม
ตอนสอบสัมภาษณ์ในขั้นตอนที่ 4 ผมไม่มีความมั่นใจเลย เพราะไม่เคยรู้เรื่องเครื่องบินมาก่อน กัปตันถามเกี่ยวกับเครื่องบิน ผมตอบไม่ถูก แต่โชคดีที่สามารถอธิบายเรื่อง ทิศทางและการอ่านแผนที่ ได้อย่างมั่นใจ ซึ่งตรงกับการวัด Spatial Orientation ของนักบิน
การสอบรอบสุดท้ายถือเป็น ด่านหิน สำหรับทุกคน แต่ผมกลับสนุกมาก เพราะได้เรียนรู้ว่าอาชีพนักบินนั้นมีมิติให้ศึกษามากมาย
จากกว่าพันคนที่สมัคร รอบสุดท้ายมีผู้ผ่านเพียง 14 คน
ใคร ๆ ก็บินได้จริงหรือ?
คำตอบสั้น ๆ คือ ไม่ใช่ทุกคน
แม้ทุกคนจะมีความฝัน แต่การเป็นนักบินต้องผ่าน การคัดเลือกเข้มข้นหลายชั้น ทั้งด้านร่างกาย ความรู้ ความสามารถเฉพาะด้าน และทัศนคติ
ประสบการณ์และการสอบรอบต่าง ๆ สอนให้รู้ว่า การเป็นนักบินพาณิชย์ไม่ใช่เรื่องง่าย และไม่ใช่ใครก็ทำได้เหมือนกัน
Becoming a Commercial Pilot: Can “Anyone Fly” Really Be True?
Before stepping into pilot training, candidates for the student pilot scholarship faced a rigorous selection process. While the exact requirements have changed over time—such as age limits and English proficiency—the core principle remains: a bachelor’s degree in any field is acceptable.
In my cohort, classmates came from diverse backgrounds: veterinary science, engineering, architecture, communication arts, and more.
The Selection Process (Back in 1992)
The selection process consisted of five main stages:
- Application and Eligibility Check
- At that time, once you completed all stages, you were not allowed to reapply in your lifetime.
- Today, the rules vary; you may need to wait 3–5 years depending on how far you progressed in the previous attempt.
- Written Exam
- Covered mathematics, science, and English.
- Modern tests often include aptitude assessments, measuring short-term memory, spatial orientation, and multitasking skills.
- Medical Examination
- Conducted at the Air Force Institute of Aviation Medicine.
- Interview with Thai Airways Captains
- This stage evaluates personality, confidence, and general knowledge.
- I remember struggling to answer technical questions about aircraft, but I could explain my claim of “sense of direction” in my application, which reflected my ability to read maps and navigate confidently in unfamiliar terrain.
- Final Aptitude Test (“Professor Test”)
- Conducted by psychologists from the Scandinavian Institute of Aviation Psychology (SIAP).
- Lasted two days: a paper-based test and one-on-one interviews.
- Assessed memory, social behavior, spatial orientation, stress response, and problem-solving skills.
My Experience
During the fourth stage interview, I felt completely unprepared because I had no prior knowledge of aircraft. But I managed to explain my sense of direction confidently, which aligned with the evaluation of spatial orientation—an essential skill for pilots.
The final “professor” stage was the toughest yet most fascinating part of the process. It revealed how multidimensional a pilot’s role really is, far beyond just flying an airplane.
From over a thousand initial applicants, only 14 candidates successfully made it through to the end.
Can Anyone Really Become a Pilot?
The short answer is no.
While many people dream of flying, becoming a commercial pilot requires passing multiple rigorous assessments of physical ability, knowledge, specific skills, and attitude.
The experience and evaluation at each stage underscore an essential truth: being a commercial pilot is challenging, and not everyone can do it.
Key Takeaways for Aspiring Pilots
- Solid Foundations Matter: Mathematics, physics, and English form the backbone of aviation knowledge.
- Continuous Learning is Essential: Aviation rules, technologies, and procedures evolve constantly; a pilot must never stop studying.
- Discipline and Resilience: The journey is long and demanding, but perseverance shapes a professional pilot.
- The Right Mindset: A great pilot is measured not by rank or aircraft type but by professionalism, teamwork, and prioritizing safety at all times.
✈️ “Flying is a dream, but becoming a pilot is a journey. It requires preparation, focus, and resilience. Few will reach the cockpit, but every challenge along the way is part of the adventure.”
-
5 อันดับน้ำท่วมที่สร้างความเสียหายมากที่สุดในโลก
for ENGLISH click here ผลกระทบต่อชีวิต • เศรษฐกิจ • พื้นที่ พร้อมข้อมูลอ้างอิง น้ำท่วมเป็นหนึ่งในภัยพิบัติทางธรรมชาติที่สร้างความสูญเสียรุนแรงที่สุดในประวัติศาสตร์โลก ทั้งต่อชีวิต เศรษฐกิจ และโครงสร้างสังคมของพื้นที่ที่ได้รับผลกระทบ บางครั้งน้ำท่วมเกิดจากธรรมชาติ เช่น พายุ คลื่นสตอร์มเซิร์จ ลมมรสุม แต่บางเหตุการณ์ก็เกิดจากมนุษย์ เช่น การทำลายเขื่อนหรือคันกั้นน้ำ บทความนี้สรุป 5 อันดับน้ำท่วมที่สร้างความเสียหายมากที่สุดในโลก โดยจัดตามความสูญเสียด้าน 1) น้ำท่วมใหญ่จีน ค.ศ. 1931 (The Great China Floods, 1931) 📍 ประเทศจีน — ถือเป็น “น้ำท่วมรุนแรงที่สุดในประวัติศาสตร์มนุษย์” ✔ สรุปเหตุการณ์ ปี 1931 แม่น้ำฮวงโฮ แยงซี และไห่เหอ ล้นตลิ่งพร้อมกัน หลังเกิดฝนตกต่อเนื่องหลายเดือนและหิมะละลาย ทำให้น้ำมหาศาลไหลท่วมพื้นที่กว้างใหญ่ในจีนตอนกลางและตะวันออก ✔ ผลกระทบต่อชีวิต ✔ ผลกระทบพื้นที่ ✔…
-
แรงบันดาลใจเล็กๆ…อาจเป็นแรงผลักมหาศาลของเด็กคนหนึ่ง
ในวันที่เด็กคนหนึ่งมองขึ้นไปบนท้องฟ้า แล้วเห็นเครื่องบินลำใหญ่ค่อยๆ ผ่านไปเหนือศีรษะ…เขาอาจกำลังเผลอฝันโดยไม่รู้ตัวว่า “วันหนึ่ง ฉันอยากอยู่บนฟ้านั้นเหมือนกัน” ความฝันของเด็ก—ไม่ว่าจะเป็นนักบิน แอร์โฮสเตส ช่างเครื่อง เจ้าหน้าที่ภาคพื้น หรือแม้แต่คนทำงานด้านความปลอดภัย—ล้วนเริ่มจาก “ประกายเล็กๆ” ที่เกิดขึ้นจากสิ่งรอบตัวและประกายเล็กๆ นั้น…อาจถูกจุดขึ้นด้วยคำพูดหรือการกระทำของผู้ใหญ่อย่างเรา เพราะบางครั้ง แรงบันดาลใจที่ดูเหมือนเล็กน้อยสำหรับผู้ใหญ่…อาจเป็นแรงผลักมหาศาลสำหรับเด็กเพียงคนเดียว 🌟 เด็กหนึ่งคน = อนาคตหนึ่งเส้นทาง เด็กแต่ละคนมีฝัน มีบุคลิก มีความถนัดแตกต่างกันแต่สิ่งที่เหมือนกันคือ “ใจที่พร้อมจะเติบโต” หากได้รับการดูแลอย่างถูกวิธี ไม่ใช่ทุกคนที่ใฝ่ฝันอยากเป็นนักบินไม่ใช่ทุกคนที่อยากเป็นแอร์โฮสเตสหรือทำงานในสนามบินแต่ถ้าเด็กคนนั้นมีความสนใจด้านการบิน ไม่ว่าจะเป็นเพราะเขาชอบเครื่องบิน ชอบท้องฟ้า หรืออยากบริการคน—หน้าที่ของเราคือช่วยให้เขามองเห็นเส้นทางนั้นชัดขึ้น 🌟 คำพูดเล็กๆ ที่สร้างพลังยักษ์ใหญ่ คำชมง่ายๆ จากพ่อแม่ว่า“หนูทำได้”“พ่อเชื่อในตัวลูกนะ”“ลองดูสิ แม่ว่าลูกไปได้ไกลแน่ๆ” คำเหล่านี้ไม่ใช่คำพูดธรรมดามันคือพลังใจชั้นดีที่เติมพลังให้เด็กกล้าก้าวสู่ความฝันของตัวเอง เพราะเด็กที่ได้รับการสนับสนุน…จะ “กล้าเริ่ม” เร็วกว่าคนอื่นเสมอและการเริ่มก้าวแรก—คือสิ่งที่ยากที่สุดในชีวิตทุกคน 🌟 พื้นที่เล็กๆ ของเด็ก คือเวทีใหญ่ของอนาคต โอกาสไม่จำเป็นต้องยิ่งใหญ่บางครั้งการพาไปดูสนามบิน การให้ลองบังคับเครื่องบินจำลองหรือการนั่งฟังเขาเล่า “ทำไมอยากเป็นนักบิน”ก็เพียงพอที่จะทำให้เด็กคนนั้นรู้ว่า “ความฝันของฉัน…มีคนมองเห็นและเชื่อมั่นจริงๆ” พื้นที่เล็กๆ ที่ผู้ใหญ่ให้ คือเวทีใหญ่ที่เด็กจะใช้ฝึกยืนด้วยตัวเอง 🌟 ความเชื่อของผู้ใหญ่ คือปีกคู่แรกของเด็กทุกคน ไม่มีเด็กคนไหนเดินเข้าอาชีพการบินด้วยความฝันเพียงลำพังบนเส้นทางนี้ ต้องการทั้งวินัย ความอดทน…
-
บทเรียนจากเหตุการณ์น้ำท่วม
(จากมุมมอง ERP และ Crisis Management สำหรับองค์กรด้านการบิน) ENGLISH version click here อุทกภัยเป็นหนึ่งในเหตุการณ์วิกฤติที่ “คาดการณ์ได้ล่วงหน้า” มากที่สุด แต่ทุกปีผลกระทบกลับไม่เหมือนกัน เพราะขึ้นอยู่กับความพร้อม การสื่อสาร และการประสานงานขององค์กร ด้านล่างนี้คือบทเรียนสำคัญที่สกัดจากการปฏิบัติจริงและหลักการ ERP & Crisis Management 1) ต้องมี Trigger ที่ชัดเจนสำหรับการแจ้งเตือนล่วงหน้า (Early Detection) บทเรียน: หลายองค์กรรับมือช้า เพราะไม่กำหนดเกณฑ์การประกาศเตือนที่ชัดเจน ควรทำ: เหตุผล: น้ำท่วมเกิดแบบค่อยเป็นค่อยไป → มีเวลาเตรียมตัว ถ้าตรวจจับเร็วพอ 2) ความล้มเหลวด้านการสื่อสาร คือรากเหง้าของปัญหาเกือบทุกวิกฤติ บทเรียน: เมื่อมีน้ำท่วม ระบบการสื่อสารหลายช่องทางมักล่มหรือขัดข้อง ควรปรับปรุง: เหตุผล:ในวิกฤติ ความสามารถไม่สำคัญเท่า การมีข้อมูลร่วมกันแบบ Real-Time 3) การเข้าถึงสถานที่ (Access) เป็น Pain Point ใหญ่ในน้ำท่วม…
-
ERP: Emergency Response Plan & Crisis Management
แผนตอบสนองเหตุฉุกเฉิน และการจัดการภาวะวิกฤติในองค์กรการบิน ENGLISH version Click here ในอุตสาหกรรมการบิน ทุกเหตุการณ์ที่ผิดปกติ—even a small deviation—สามารถขยายตัวเป็นเหตุร้ายแรงได้ หากไม่มีการรับมืออย่างเป็นระบบ ความพร้อมด้าน ERP (Emergency Response Plan) และ Crisis Management จึงไม่ใช่ “เอกสารที่ทำไว้ตามกฎ” แต่เป็น “ขีดความสามารถขององค์กร” ที่ต้องมีจริง ใช้ได้จริง และทดสอบได้จริง ERP คือหัวใจของการบริหารความปลอดภัย (Safety Management System: SMS) และเป็นตัวชี้วัดว่าองค์กรให้ความสำคัญกับ ชีวิต, ความปลอดภัยของผู้โดยสารและลูกเรือ, ความต่อเนื่องของปฏิบัติการ, และความเชื่อมั่นของสาธารณะมากแค่ไหน What is ERP? ERP (Emergency Response Plan) คือ “ชุดกระบวนการและโครงสร้างการปฏิบัติงาน” ที่กำหนดไว้ล่วงหน้า เพื่อให้ทุกฝ่ายรู้ว่าต้องทำอะไร เมื่อเกิดเหตุที่เกินขีดความสามารถของการปฏิบัติการปกติ เช่น: ERP จึงเป็น “Blueprint” ของการตอบสนองต่อเหตุฉุกเฉินขององค์กร…
-
Mayday คืออะไร? ทำไมคำนี้สำคัญมากในโลกการบิน
(บทความความรู้ทั่วไป – เข้าใจง่าย) Click here for ENG version เวลาได้ยินคำว่า “Mayday” หลายคนอาจนึกถึงฉากในหนังที่นักบินตะโกนใส่วิทยุ เครื่องบินสั่นไหว และมีเสียงไซเรนดังขึ้นแต่ในโลกความจริง คำนี้มีความหมายลึกซึ้งกว่านั้นมาก “Mayday” คือคำแจ้งเหตุฉุกเฉินระดับสูงสุดที่ใช้กันทั่วโลกทั้งในอากาศและทางทะเล เพื่อให้หน่วยควบคุมหรือหน่วยกู้ภัยรู้ทันทีว่ามีชีวิตกำลังตกอยู่ในอันตราย และต้องได้รับความช่วยเหลือด่วนที่สุด บทความนี้อธิบายแบบง่าย ๆ แต่ครบถ้วน ว่า Mayday คืออะไร ใช้เมื่อไหร่ ใช้อย่างไร และทำไมมันจึงถูกสร้างขึ้นมาเพื่อช่วยชีวิตนับล้าน 1. Mayday คืออะไร? Mayday คือ คำเรียกขอความช่วยเหลือในสถานการณ์ฉุกเฉินร้ายแรงที่สุดหมายถึงมีอันตรายถึงชีวิต ทั้งผู้โดยสาร ลูกเรือ หรือความปลอดภัยของอากาศยาน คำนี้มาจากภาษาฝรั่งเศส “m’aidez” (เม-เด) แปลว่า “ช่วยฉันด้วย”และถูกกำหนดให้ใช้เป็นสัญญาณสากลตั้งแต่ปี 1920s เพื่อให้ทุกประเทศ เข้าใจตรงกันบนคลื่นวิทยุ 2. นักบินใช้ Mayday เมื่อไหร่? จะประกาศ Mayday เมื่อเหตุการณ์นั้นเป็นภัยคุกคาม ทันทีและรุนแรง เช่น: เหตุฉุกเฉินที่คุกคามชีวิต สาเหตุภายนอก…
-
10 Management Fails in Aviation SMS
10 Management Failures in Aviation SMS Safety Management System (SMS) is not just a regulatory requirement under ICAO Annex 19. It is a management system that must be actively led, enabled, and modelled by the organization’s leadership. Many aviation organizations invest heavily in documentation, training, and compliance audits — yet still struggle to reduce operational…
-
10 ความล้มเหลวของผู้บริหารในการบริหาร Aviation SMS
ระบบการจัดการด้านความปลอดภัย (Safety Management System – SMS) ไม่ใช่เพียงข้อกำหนดจาก ICAO Annex 19 หรือข้อบังคับของรัฐ แต่เป็น “ระบบบริหาร” ที่ต้องได้รับการขับเคลื่อนจากผู้บริหารระดับสูงลงสู่ปฏิบัติการจริง หากผู้บริหารมอง SMS เป็นเพียงงานความปลอดภัยส่วนกลาง หรือเป็นงานที่ต้องทำตามกฎหมาย ระบบนี้จะกลายเป็นเพียงงานเชิงเอกสารที่ไม่สามารถลดความเสี่ยงในปฏิบัติการได้จริง ในบทนี้ เราจะเจาะลึก 10 ความล้มเหลวที่พบบ่อยที่สุดของผู้บริหารในอุตสาหกรรมการบินทั่วโลก พร้อมตัวอย่างจริงที่เกิดขึ้นในสายการบิน, MRO, ANSP และผู้ให้บริการภาคพื้น เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจว่าเพราะเหตุใด SMS ขององค์กรบางแห่ง “ทำงานไม่ขึ้น” แม้จะมีเอกสารครบตามข้อกำหนด 1) มอง SMS เป็นงานเอกสาร เพื่อให้ผ่าน Audit มากกว่าการบริหารความเสี่ยง นี่เป็นปัญหาที่พบในหลายองค์กร โดยเฉพาะองค์กรที่เพิ่งได้รับ requirement จาก Regulator ภาพลักษณ์ที่เห็นบ่อย ตัวอย่างในโลกจริง สายการบินแห่งหนึ่งมีผู้ตรวจจากหน่วยงานรัฐมาทำ Audit ทุกปี ก่อนตรวจจริง 2 เดือน ทีม SMS ต้องรวบรวมหลักฐานจำนวนมาก…
-
Precipitation / การตกของฝนหรือหิมะ
What is Precipitation? / ความหมายของ Precipitation Precipitation is any form of water particle that falls from the atmosphere to the Earth’s surface. It forms when water vapor in the atmosphere condenses into droplets or ice crystals large enough to fall under gravity.Precipitation คือรูปแบบใด ๆ ของหยดน้ำหรือผลึกน้ำแข็งที่ตกจากบรรยากาศลงสู่พื้นโลก เกิดขึ้นเมื่อไอน้ำในอากาศควบแน่นจนกลายเป็นหยดน้ำหรือผลึกน้ำแข็งขนาดใหญ่พอที่จะตกลงตามแรงโน้มถ่วง How It Develops (Formation Process) / การเกิดและพัฒนาการของ Precipitation The…
-
ภาวะผู้นำกับบทบาทต่อความปลอดภัย
Leadership: Principles and Safety Importance in Aviation ภาวะผู้นำ: หลักการและความสำคัญต่อความปลอดภัยในการบิน 1. Leadership in Aviation ภาวะผู้นำในโลกการบิน Leadership in aviation is more than authority or rank — it is the ability to influence safe behavior, protect operational integrity, and maintain a culture where everyone prioritizes safety above convenience.ภาวะผู้นำในโลกการบินไม่ใช่แค่ตำแหน่งหรือยศ แต่คือความสามารถในการชี้นำพฤติกรรมที่ปลอดภัย รักษามาตรฐานการปฏิบัติงาน และสร้างวัฒนธรรมที่ทุกคนให้ความสำคัญกับความปลอดภัยเหนือสิ่งอื่นใด Good leaders reduce uncertainty in a complex…
-
อีบุ๊คใหม่ของ insightflying: Aviation SMS
อยากรู้ ชอบการบิน อยากเป็นนักบิน ทำงานสายการบิน โอกาสในการเพิ่มความรู้มาอยู่ที่นี่แล้ว เรื่องย่อ หนังสือเล่มนี้พาผู้อ่านเข้าสู่โลกของ Safety Management System (SMS) ผ่านสายตาและประสบการณ์ของนักบินที่คลุกคลีอยู่กับความปลอดภัยในการบินมาหลายทศวรรษ แทนที่จะอธิบายด้วยภาษาทางการหรือทฤษฎีที่ซับซ้อน ผู้เขียนเลือกเล่าเรื่องด้วยภาษาที่เข้าถึงง่าย เชื่อมโยงหลักการ SMS กับสถานการณ์จริงที่เกิดขึ้นในการปฏิบัติการบิน ทั้งบนฟ้าและภาคพื้น เพื่อให้ผู้อ่านเข้าใจว่าความปลอดภัยไม่ได้เป็นเพียงหน้าที่ของหน่วยงานใดหน่วยงานหนึ่ง หากแต่เป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมที่ทุกคนมีบทบาทร่วมกัน ด้วยตัวอย่างที่เกิดขึ้นจริง วิธีคิดแบบนักบิน การตัดสินใจในสถานการณ์คับขัน และการมองระบบความปลอดภัยแบบองค์รวม หนังสือเล่มนี้จะช่วยให้ผู้อ่านเห็นภาพว่าทำไม SMS ถึงสำคัญ และจะนำไปใช้ในการทำงานหรือชีวิตจริงได้อย่างไร ไม่ว่าคุณจะอยู่ในอุตสาหกรรมการบินหรือไม่ก็ตาม หนังสือเล่มนี้จึงเหมาะทั้งสำหรับนักบิน พนักงานอำนวยการบิน ผู้ปฏิบัติด้านความปลอดภัย บุคลากรในองค์กรการบิน นักศึกษาการบิน ไปจนถึงผู้อ่านทั่วไปที่อยากเข้าใจโลกเบื้องหลังที่ทำให้การบินเป็นหนึ่งในระบบที่ปลอดภัยที่สุดในโลก “ประสบการณ์ที่ซื้อได้ด้วยเงิน” อีบุ๊คใหม่ล่าสุด Safety Management System ใครว่าเข้าใจยากอ่านเล่มนี้แล้วจะหลงรัก Aviation มากขึ้น ระบบจัดการความปลอดภัยทางการบิน (ภาษาไทย) ทดลองอ่านได้ใน MebMarket และ PintoBook ระบบบริหารความปลอดภัยการบิน กัปตันโสภณ พิฆเนศวร www.mebmarket.com เข้าใจ ระบบบริหารความปลอดภัยการบิน…
